» Thema: overbevolking

Op de aarde leven op dit moment ongeveer 7 miljard mensen. Elk jaar groeit de wereldbevolking met 80 miljoen mensen. Al deze mensen moeten voorzien worden van eten, drinken en woonruimte, maar ook van onderwijs en werk. En al deze mensen produceren afvalstoffen en gebruiken fossiele brandstoffen. Dit brengt steeds weer nieuwe problemen en uitdagingen met zich mee. Hoe zorgen we dat iedereen krijgt wat hij of zij nodig heeft, nu maar ook over 100 jaar?

Met dit thema gaan jullie aan de slag bij deze Challenge. De onderwerpen waar jullie uit kunnen kiezen staan hieronder gegeven.

» Onderwerpen

Voedselvoorziening

De wereldbevolking groeit in hoog tempo en zal in de nabije toekomst blijven stijgen. De vraag om voedsel neemt daarmee toe. Er wordt al jaren gezocht naar manieren om meer voedsel te produceren. Kunstmest en irrigatie moeten zorgen voor meer en betere landbouwgrond. Insecticiden en pesticiden zorgen voor een lagere sterfte van gewassen en genetische manipulatie zorgt voor een hogere opbrengst. Maar deze maatregelen brengen ook problemen met zich mee en er is kritiek op het gebruik ervan. Bovendien is het klimaat aan het veranderen, waardoor de hoeveelheden landbouwgrond en de locatie ervan in de toekomst kunnen gaan veranderen. Er moet dus nog altijd gezocht worden naar nieuwe manieren om de voedselproductie in de toekomst te laten groeien.

Vraagstelling: Hoe ziet onze voedselvoorziening er over 100 jaar uit? Lijkt het op de huidige landbouw, uitgebreid met nieuwe technologieën? Wat zouden die dan kunnen zijn? Of is er een grote verandering geweest?

Denk aan: soorten gewassen en dieren -- DNA technieken -- klimaatsverandering -- eetpatronen -- wereldpolitiek -- enz.

Hulpbronnen

Alle mensen hebben eten nodig, kleding en een dak boven hun hoofd. Wie geld heeft wil meer: tv kijken, reizen, de nieuwste mobiel en ga zo maar door. Al deze dingen moeten ergens vandaan komen, direct of indirect van natuurlijke hulpbronnen. Alle hulpbronnen zijn slechts beperkt beschikbaar, of het nu olie betreft of levende bronnen zoals bossen en vissen. Regelmatig kunnen we in het nieuws lezen dat allerlei hulpbronnen te veel gebruikt worden. Het is simpel om te zeggen dat we er zuiniger mee om moeten gaan. Al is dit noodzakelijk om onze hulpbronnen voor de toekomst veilig te stellen, het is nog niet gemakkelijk voor elkaar te krijgen. De wereldbevolking groeit immers nog altijd en bovendien neemt de welstand in grote delen van de wereld hard toe. Dat betekent dat de druk op de hulpbronnen nog veel sneller toeneemt dan de wereldbevolking zelf.

Vraagstelling: Wat kunnen we doen om uitputting van verschillende natuurlijke hulpbronnen zoveel mogelijk te beperken? Veel maatregelen zijn niet effectief als ze uitgevoerd worden door één persoon of één land. Hoe kunnen we zorgen dat iedereen meedoet? Zal dat genoeg zijn?

Denk aan: beschikbaarheid -- levenstijl -- tijdschalen -- verschillende soorten hulpbronnen, verschillende oplossingen? -- enz.

Pandemieën

De afgelopen honderd jaar is de wereldbevolking flink toegenomen. Steden hebben zich ontwikkeld en het reizen tussen continenten is makkelijker dan ooit. De enorme toename in reisbewegingen heeft ertoe geleid dat goederen en informatie over lange afstand veel sneller plaatsvindt. Maar door de toename in contacten is de verspreiding van potentiële ziekteverwekkers onder mensen ook toegenomen.
De verspreiding van een ziekteverwekker gaat in onze tijd bijvoorbeeld veel sneller dan aan het begin van de vorige eeuw. In 1918 werd de wereld getroffen door de Spaanse griep. Hoewel het virus uiteindelijk 20 miljoen mensen het leven kostte, duurde het ongeveer 7 maanden voordat het virus over de wereld verspreid was. In 2009 verspreidde het H1N1 griepvirus (Mexicaanse griep) zich in nog geen 10 weken tussen de continenten. Een nieuwe grieppandemie was het gevolg.

Vraagstelling: Hoe kunnen we ervoor zorgen dat in de toekomst de kans op een pandemie zo klein mogelijk is, terwijl de wereldbevolking doorgroeit en contacten tussen mensen van verschillende continenten blijven toenemen? Hoe kunnen we de verspreiding van ziekteverwekkers minimaliseren?

Denk aan: preventie -- logistiek -- diagnostiek -- klimaat -- enz.

Heb je vragen of opmerkingen over de gang van zaken of deelname, mail dan naar challenge@biologieolympiade.nl